Thời gian gần đây, việc lướt facebook của bạn có trở nên nhàm chán giống mình không? Bạn bè thì ít mà những bài viết của người lạ xuất hiện ngày càng nhiều. Thứ níu chân mình lại ở những bài viết này là những lượt likes, share, cmt nhưng khi đọc vào nội dung thì lại cảm thấy bị mệt, ngán vì đậm mùi AI.
Đặc trưng của những bài AI viết là câu chữ lúc nào cũng tròn trịa, trông thì có vẻ hợp lý nhưng kiến thức thì khá chung chung và nhịp điệu thì cứ đều đều. Thậm chí dù đã cố gắng đọc đến cuối bài rồi mà cũng không biết điều tác giả đang nói ở đây là gì. Rồi cả những dấu vết như “-“, “không chỉ mà còn”, “sự thật là…”, “rất nhiều người,…” mà mình tin là bạn có thể dễ dàng nhận ra.
Thực sự, mình không bài xích AI, mình vẫn sử dụng AI như một công cụ để hỗ trợ trong việc brainstorm ý tưởng, biên tập nội dung nếu chưa đạt yêu cầu như mình mong muốn khi cần thiết.
Hoặc các bạn trong khoá BCW3IN1 K01 của mình cũng được hướng dẫn sử dụng các AI hỗ trợ viết lách để rút nhanh thời gian xử lý một số đầu việc. Thú thật mình cũng từng sử dụng AI để viết thử nhiều bài, nhưng oái oăm là cái công đoạn biên tập sau khi viết nó lại x4 lần so với tự viết rồi tự biên tập lại. Nên là dù vẫn dùng AI nhưng mình không sử dụng nó vào mục đích viết. Với mình, viết bằng AI tốn thời gian và kéo theo nhiều ảnh hưởng không tốt khác nữa.
Trước khi các công cụ AI viết lách xuất hiện, việc viết thường bắt đầu bằng một quá trình khá chậm. Phải quan sát, phải suy nghĩ, phải có một góc nhìn thì mới có thể ngồi viết ra. Còn giờ đây, bạn có thể hỏi AI ý tưởng, hỏi AI cấu trúc rồi cả bảo nó viết một bản nháp chỉ trong vài giây.
Trong viết tiếp thị nội dung cũng vậy, trước đây để có thể viết được một bài hoàn chỉnh không phải chuyện dễ dàng. Từ việc xác định keyword, điểm đau, trả lời được câu hỏi bài này viết vào thời điểm nào, giai đoạn ra sao, rồi sau đó mới nghĩ đến mục tiêu viết, nội dung trình bày bên trong thế nào. Nói chung là rất rất nhiều thứ, còn bây giờ thì “Anh chỉ cần lên Chat GPT bảo nó viết là xong ngay á mà, ngày bao nhiêu bài chả được. Nên là không cần thuê tụi em nữa.” Nghe xong cảm giác nó đau lòng kiểu gì đâu luôn.
Cứ mỗi lần rơi đúng “điểm chạm” như thế, tự nhiên trong đầu mình lại có một suy nghĩ “Nếu một ngày không còn AI để viết bài nữa thì sao nhỉ?”
Bạn có bị mất dần đi khả năng diễn đạt, quên đi cái “tình” trong từng câu chữ hay lóng ngóng trong việc tìm kiếm một ngôn từ phù hợp cho ý nghĩ đang “nhảy múa” trong đầu hay không? Mình nghĩ không chỉ vậy thôi đâu, sẽ còn nhiều ảnh hưởng tiêu cực khác nữa mà một người viết thực sự có tâm sẽ phải giật mình nhìn lại.
Có lẽ cũng chính vì thấy trước cái sự tình như vậy, nên mình vẫn luôn tìm đủ mọi cách để có thể nuôi dưỡng tình yêu và tôn trọng con chữ được viết ra mỗi ngày.
Xem thêm: AI sẽ không thay thế bạn, nhưng ai đó sử dụng AI sẽ thay thế bạn
Nếu bạn phải đang vật lộn với số lượng bài viết để đạt KPI, đang cảm thấy mệt với ngập tràn bài viết đậm mùi AI, hay đang giật mình với chính bản thân mình trước con trỏ nhấp nháy trước màn hình mà trong đầu rỗng tuếch không biết bắt đầu từ đâu thì hãy thử:
– Tìm một nơi để có thể bắt đầu lại với tình yêu con chữ, đó có thể trang cá nhân, cuốn nhật ký, một blog hay một cộng đồng nhỏ nào đó cũng được. Như mình thì mỗi ngày đều chọn viết trên trang cá nhân facebook Thảo Nguyễn. Còn blog nguyenphucthao.com thì khoảng 4 bài/tuần để rèn luyện khả năng viết chuyên sâu và nuôi dưỡng tư duy dài hạn.
– Luôn tập quan sát và quan sát nhiều hơn nữa để có trải nghiệm chân thực – chất liệu sống cho mỗi con chữ viết ra. Bởi không có câu từ nào từ AI viết ra có thể chân thật hơn trái tim của một người viết. Một góc phố quen, một tiếng thở dài, một nụ cười tít mắt hay một cuộc trò chuyện vu vơ trong đời sống đều có thể trở thành nguyên liệu quý giá mà không ai sao chép được.
– Học cách suy nghĩ độc lập, luôn có một góc nhìn riêng của chính bản thân mình trong mỗi bài viết. Mỗi người đều là cá thể riêng biệt, có những trải nghiệm, vốn sống và cách cảm nhận riêng về cuộc đời. Điều khiến bài viết của bạn có giá trị không nằm ở việc nói điều gì mới hoàn toàn, mà nằm ở cách bạn nhìn nhận và diễn giải vấn đề theo cách của riêng mình.
– Chấp nhận viết chậm, viết, chỉnh sửa, biên tập, viết đi viết lại để rèn luyện khả năng suy nghĩ bằng ngôn ngữ. Đừng xem việc chỉnh sửa là dấu hiệu của sự yếu kém, bởi phần lớn những bài viết tốt đều được tạo ra từ nhiều lần biên tập. Quá trình đó không chỉ giúp câu chữ của bạn trở nên rõ ràng hơn mà còn rèn luyện khả năng suy nghĩ bằng ngôn ngữ.
– Nuôi dưỡng cảm xúc với những bài viết có thể không đầu không đuôi, nhưng lại là nơi cảm xúc thực sự. Đôi khi đó chỉ là vài dòng ghi chép về một ngày bình thường, một suy nghĩ bất chợt hay một cảm xúc thoáng qua, nhưng lại là nơi giúp chúng ta có thể kết nối với bản thân và giữ tình yêu con chữ mỗi ngày.
Các công cụ AI viết lách sẽ vẫn còn tồn tại và phát triển lâu dài, con người thì sẽ còn sử dụng AI để viết bài nhiều hơn nữa. Nhưng mình tin là một người có tình yêu và sự tôn trọng con chữ, chắc chắn sẽ đi được rất xa, gặt hái được trái ngọt và sẽ không dễ bị thay thế bởi bất kỳ công cụ nào.
